155 pomysłów i 16 milionów złotych. Rusza małopolski budżet obywatelski

W Małopolsce znów zaczyna się gra o projekty, które później widać bardzo konkretnie – w bibliotekach, na chodnikach, w salach zajęć i na trasach rowerowych. Do podziału jest 16 milionów złotych, a na liście czeka 155 propozycji z różnych części regionu. Głos mają osoby od 16. roku życia, więc decyzja nie zapada wyłącznie w gabinetach, ale tam, gdzie na co dzień spotykają się mieszkańcy. To moment, w którym jeden głos może przechylić szalę na stronę naprawdę potrzebnej inwestycji.

• Projekty, które już zostawiły ślad w regionie
• Dwa głosy, ale nie byle jak oddane
• Internet, urna albo poczta

Projekty, które już zostawiły ślad w regionie

Budżet obywatelski województwa małopolskiego nie jest nową zabawą w konsultacje, lecz mechanizmem, który przez lata zostawił po sobie wyraźny ślad. W poprzednich edycjach zrealizowano już 511 projektów, a lista efektów jest szeroka: od defibrylatorów AED, przez książkomaty i strefy odpoczynku przy bibliotekach, po chodniki przy drogach wojewódzkich.

Były też działania bardziej miękkie, ale równie odczuwalne – zajęcia dla dzieci i seniorów, wydarzenia sportowe, edukacyjne i kulturalne, a także doposażenie zespołów regionalnych w stroje i instrumenty. W 2025 roku, po głosowaniu 13,5 tysiąca mieszkańców, przeznaczono 1 milion złotych na nowoczesny sprzęt rehabilitacyjny dla Wojewódzkiego Szpitala Rehabilitacyjnego im. dr. S. Jasińskiego w Zakopanem. To dobry przykład, że ten mechanizm potrafi uruchomić pieniądze tam, gdzie zwykły budżet nie zawsze dociera równie szybko.

„To realne narzędzie zmiany, które oddaje decyzję w ręce mieszkańców” – mówi Łukasz Smółka, marszałek województwa małopolskiego.

Dwa głosy, ale nie byle jak oddane

W tegorocznej edycji mieszkańcy mają przed sobą 155 projektów. Z tego 35 ma zasięg ogólnowojewódzki, a 120 to zadania regionalne. Wśród regionów znalazły się cztery pule: Krakowski Obszar Metropolitalny, Małopolska Południowa, Małopolska Zachodnia i region tarnowski. Każdy z nich ma własny zestaw propozycji, więc wybór nie jest oderwany od miejsca zamieszkania.

Zasada głosowania pozostaje prosta, ale wymaga uwagi. Każda osoba może oddać maksymalnie dwa głosy:

– jeden na zadanie ogólnowojewódzkie,
– jeden na zadanie regionalne.

To ważne, bo głos regionalny liczy się tylko wtedy, gdy trafia do właściwej części województwa. Jeśli ktoś wskaże projekt z regionu, w którym nie mieszka, taki głos zostanie unieważniony. Podobnie stanie się wtedy, gdy jedna osoba zaznaczy więcej niż dwa głosy albo odda dwa na ten sam typ zadania. Wystarczy jednak jeden poprawnie oddany głos, by został uznany za ważny.

„Wspólnie zdecydujmy, na co przeznaczyć 16 milionów złotych” – podkreśla Marta Malec-Lech z Zarządu Województwa Małopolskiego.

Internet, urna albo poczta

Głosowanie potrwa od 15 maja do 15 czerwca. Najszybciej można zrobić to przez internet, korzystając z platformy bo.malopolska.pl, gdzie dostępna będzie elektroniczna karta do oddania głosu. Na tej samej stronie można też znaleźć pełne opisy projektów i materiały pomocnicze.

Dla osób, które wolą papier, przewidziano dwie pozostałe drogi:

– karta wrzucona do urny w jednym z punktów głosowania w Małopolsce,
– karta wysłana pocztą do Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego albo jednej z agend zamiejscowych.

W przypadku wysyłki liczy się data wpływu, a nie stempel na kopercie. To detal, który może przesądzić o ważności głosu, więc z korespondencją nie warto czekać do ostatniej chwili. Możliwe jest też głosowanie hybrydowe – jeśli ktoś oddał już jeden z dwóch głosów, drugi może uzupełnić innym sposobem, byle nie przekroczyć limitu.

Wyniki 9. edycji zostaną ogłoszone jesienią, a zwycięskie zadania mają być realizowane od początku 2027 roku.

na podstawie: Urząd Miejski w Krzeszowicach.